Главная

Главная

ՀԱՐՑԱԶՐՈՒՅՑ Տեղադրվել է` 2017-11-10 01:10:02 (GMT +04:00)

Աղբյուր ՝ azg.am

ՌԻՄԱ ՎԱՐԺԱՊԵՏՅԱՆ. «ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ ՉԻ ԵՂԵԼ ԵՎ ՉԿԱ ՀԱԿԱՍԵՄԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ»

Զրույցը վարեցՙ ԱՆԱՀԻՏ ՀՈՎՍԵՓՅԱՆԸ

«Ազգի» օգոստոսի 25-ի համարում իրազեկել էինք «Թուրքիշպրես» գերմանալեզու կայքի ծավալուն խմբագրականի մասին, որում հոդվածագիրը «փաստեր» էր ներկայացրել, թե Հայաստանում միշտ հակասեմականություն է նկատվել, իսկ սիրիական պատերազմի պատճառով Հայաստան արտագաղթած հալեպահայերի ներկայությունը խթանել է այդ տրամադրությունները: Թուրք, ադրբեջանցի գրագիրների նախասիրած այս թեման, որիՙ հատկապես գերմաներեն լեզվով տարածումը մեր հարեւանների համար, կարծում ենք, խիստ նպատակային է, թեեւ ենթադրելի արձագանք չի գտնում Գերմանիայում, բայցՙ ընթերցվում է: Իսկական լրագրությունը մի դեղատոմս է առաջարկումՙ ստուգի՛ր: Ուստի Երեւանում պատահական մարդկանց շրջանում հարցախույզ անցկացրեցիՙ կա՞ հակասեմականություն: Ու թեեւ մեր հարցն անգամ տարօրինակ էր ընկալվում երեւանցիների շրջանում, միեւնույն էՙ որոշեցինք մեր բարոմետրը ներկայացնել Հայաստանում հրեական համայնքի անդամների հետ հանդիպումից հետո: Սեպտեմբերին նրանք տոնում էին իրենց Նոր տարին, ինձ սուրճ, թխվածք ու շոկոլադ հյուրասիրեցին, ես էլ, կարճ հարցերս սուրճին խառնեցի ու նրանց հետ անկեղծ զրույցի առիթը պինդ բռնեցի: Մեր զրույցին մասնակցում էին հրեական համայնքի «Դավթի վահան» ռուսալեզու թերթի խմբագրակազմից Ադելինա Լիֆշիցը, Կարեն Հովհաննիսյանը եւ 1996-ից Հայաստանի հրեական համայնքը ղեկավարող Ռիմա Վարժապետյանը (Ֆելլեր):


Ռիմա Վարժապետյան- Կան պատմական, հնագիտական արխիվային փաստեր, որ հավաստում են, թե հնում հրեաներ ապրել են Հայաստանի տարածքում: Բայց 1991 թվականին Երեւանում գրանցված մեր համայնքն անշուշտ այդ հրեաների ժառանգները չեն համալրել, սա ժամանակակից համայնք է, որ համախմբում է այստեղ գտնվող հրեաների 4 սերնդի, նրանց ընտանիքներին: Իսրայելի օրենքի համաձայն հրեաները կարող են վերադառնալ իրենց նախնիների երկիր. եղել են Իսրայել մեկնողներ: Աշխարհում հրեաները ասիմիլյացիայի են ենթարկվում խառնամուսնությունների պատճառով, որ մեծ խնդիր է հրեա ժողովրդի համար: Մեր համայնքը հիմնականում այդ հիմքի վրա ձեւավորված ընտանիքներն է ներկայացնում, մեծ մասամբՙ հրեա կանայք են, որ ամուսնացել են հայ տղամարդկանց հետ, երեխաներ ունեցել: Մեր օրենքի համաձայն այդ երեխաները բնականաբար հրեա են: Եթե հայրն է հրեա, ապա նրա երեխաները, նաեւ թոռները համարվում են հրեայի զավակներ, իրենք այսպես ասածՙ այնքան էլ հրեաներ չեն: Աշխարհի տարբեր երկրներում գործող հրեական համայնքներից քչերում կարող են նշել իրենց ճշգրիտ թվաքանակի մասին, մեր ավանդույթի համաձայն, ճիշտ չէ նաեւ քանակ հաշվելը: Համայնքի անդամների մասին հստակ թիվ նշել դժվար է, շարժում կաՙ երեխաները Իսրայել են մեկնում ուսումնառության, ոմանք ետ են գալիս: Կայունՙ 280- 350 ընտանիք կա Հայաստանում, պլուսմինուսՙ 1000 հոգի: Համայնքային միավորումներ կան Երեւանում, փոքրաքանակՙ Գյումրիում, մի քիչ ավելի մեծՙ Վանաձորում, հրեաներ կան նաեւ Դիլիջանում, բայց նրանք համայնքային միավորում չունեն: Կան անհատներ էլ, որ իրենց ծագման մասին չեն հայտարարում, հայկական ընտանիքներ են, նրանց մի մասին գիտենք, շատերին էլ չենք ճանաչում: Երբ ազգային գիտակցությունն արթնանում է, գալիս են համայնք, հատկապես երեխաներին շատ է հետաքրքրում:

- Ինչպե՞ս եք գրավում նրանց: Համայնք եկողներին լեզուն սովորեցնու՞մ եք:

Ռ. Վ.- Մեծահասակների համար դպրոց ունենք, հրեական ավանդական շատ միջոցառումներ ենք կազմակերպում, ուրբաթ հավաքվումՙ դիմավորում ենք շաբաթը, հրեական որեւէ պատմություն պատմում, աղոթում: Այս համայնքից բացի կա նաեւ կրոնական համայնք, կա սինագոգ Նար-Դոսի 23 հասցեում: Տոնական օրերին մենք էլ ենք սինագոգ այցելում: Արխիվային նյութերից տեղեկանում ենք, որ Հայաստանում եղել է 2 սինագոգ, որ 1924- ին խորհրդային իշխանությունների օրոք ոչնչացվել են քրիստոնեականի հետ մեկտեղ: Այդ շինությունների հետքերն անգամ չկան, կարող էինք դրանք վերականգնելու պահանջ դնել, եթե համայնքն ուժեղ եւ հարուստ լիներ դա իրագործելու համար: Մեր կրոնական առաջնորդըՙ րաբբի Բուրշտեյնը փորձել է ինչ- որ բան անել, բայց դժվար է: Նա Հայաստանից է, ազնվական ընտանիքից, մեր համայնքի կազմավորման սկզբում նրան գործուղել էինք Մոսկվա սովորելու, փառք աստծո, հիմա սինագոգ ու րաբբի ունենք Երեւանում, որ նշանակում էՙ այստեղ հրեաներ կան:

- Տիկին Վարժապետյան, Ձեր ամուսինը հայ է, երկու որդի ունեք, թոռնիկ: Այն պետությունըՙ ՀՀ, որտեղ ապրում եք, Ձեզ չի ստիպել հայերեն սովորել եւ չի նպաստել, որ եբրայերենին տիրապետեք: Ռուսերենը Ձեր լեզուն է մնում: Ի՞նչ լեզուներ գիտեն Ձեր որդիներն ու թոռը:

Ռ. Վ - Ես ծնվել եմ Դնեպրոպետրովսկում, «Հարսնացուն հյուսիսից» ֆիլմի նման ինձ հարս են բերել Հայաստան, ռուսերենին տիրապետում եմՙ որպես մայրենի լեզվի: Մեր ընտանիքներում պապ ու տատերն էին խոսում իդիշ, քանի որ եվրոպացի հրեաներ էին, մեզանից թաքուն էին խոսում: ԽՍՀՄ- ում ասիմիլացիան (ձուլումը) պրոպագանդվում էր: Այն ժամանակ ռուսական դպրոցն ամենաբարձր վարկն ուներ, նաեւՙ Հայաստանում: Տարիներ անցան, բարեփոխումների ականատես դարձանքՙ վերադարձ ազգային արմատներին: Հիմա երեխաներս տիրապետում են թե՛ հայերենին, թե՛ ռուսերենին, թե՛ անգլերենին, իսկ կրտսեր որդիսՙ եբրայերենին նաեւ: Իր համար դժվար չէր լեզուն սովորել, մեզ համար է դժվար: Մենք կիրակնօրյա կամ հանրակրթական դպրոց չունենք, ինչպես հույներն ու աորիները: Դրա անհրաժեշտությունը չկա, քանի որ նախՙ մեր թիվը քիչ է, հետոՙ խառնամուսնություններն են շատ: Չեմ կարող ասել, թե լրիվ ասիմիլացվել են, քանի որ հրեական արմատները, արյունն իր մասին հիշեցնում է, եւ բոլոր ընտանիքներում հպարտանում են դրանով: Կարելի էր ռադիո, հեռուստաժամ կազմել, սովորեցնել իդիշ կամ եբրայերեն, բայց չկա լսարան, որ կունկնդրի եւ կհասկանա:

Ադելինա Լիֆշից - ԽՍՀՄ տարածքում իդիշն ու եբրայերենն արմատախիլ են արվել, ասես չեն էլ եղել: Ես ծնվել եմ Օդեսայում: Իմ տատիկը, ավագ սերունդը գիտեր իդիշ, բայց երիտասարդները չէին կարող իմանալՙ դպրոց, դասագրքեր չկային:

- Պետությունը հոգու՞մ է հրեական համայնքի կարիքները:

Ռ. Վ. - Այո, անկասկած: Կա ուշադրություն մեր հանդեպ:

- Հայաստանում նկատե՞լ եք խտրական վերաբերմունքի որեւէ արտահայտություն հրեաների հանդեպ, կամՙ հասարակության մեջ երբեւէ թաքցրե՞լ եք Ձեր հրեա լինելը:

Կարեն Հովհաննիսյան- Հայաստանում նման բան չի եղել:

Ռ. Վ. - Ոչ, իհարկե: Հակառակըՙ այնտեղ, ուր լինում ենք, հպարտորեն ընդգծում ենք, թե հրեա ենք: Մեր պատմության, մշակույթի, սովորույթների, Իսրայել պետության հանդեպ մեծ, հատուկ ուշադրություն կա Հայաստանում:

Ա.Լ., Կ. Հ.- Մենք հաստատում ենք վերոնշյալը:

- «Թուրքիշ պրեսսն» իր խմբագրականում փորձում էր փաստել, թե սիրիահայերի ներգաղթը Հայաստանում հակասեմականության աճ է գրանցել: Նման բան նկատե՞լ եք:

Ա.Լ.- Նրանց ցանկությունն է, որ այդպես լինի:

Ռ. Վ.- Դա նրանց մտահորինվածքն է, հայերի հանդեպ իրենց ատելությունից է, որ ուզում են ցույց տալ, թե այստեղ իբր ծաղկում է հակասեմականությունը: Բայց դա չի եղել եւ չկա: Մեր հարաբերություններն ինչպես նախկինում, այժմ էլ համաչափ են, վստահ եմ, որ այդպես կմնան: Պետք է ընդգծել, որ հայերի վերաբերմունքի մեջ կա որոշակի դժգոհություն Իսրայելի հանդեպ, որ չի ճանաչում Հայոց ցեղասպանությունը, բայց դա հակասեմականության, ոչ էլ Իսրայել պետության հանդեպ մերժողականության արտահայտություն չէ, այլ ժողովրդի ցավի, որ կարելի է հասկանալ: Մենք բացատրական աշխատանք ենք կատարում, շատերն այնքան էլ տեղյակ չեն, թե ինչ է եղելՙ հրեականի պարագայում անհամեմատ շատ տեղեկատվություն կաՙ ֆիլմեր, հրատարակություններ: Իսրայելի ժողովրդի այն հատվածը, որ գիտի 1915-ի իրադարձությունների մասին, որ պատմություն գիտի, ընդունում է եղելությունն իբրեւ ցավ, եւ չկա մեկը, որ ասում է, թե ցեղասպանություն անվանել դա չի կարելի: Ես մասնակցում եմ տարբեր կոնֆերանսների ու վստահեցնում եմ Ձեզ. Չկան նման մարդիկ ո՛չ Իսրայելում, ո՛չ էլ աշխարհի որեւէ անկյունում: Իսրայելն իր անվտանգությունից, աշխարհաքաղաքական նկատառումներից ելնելով, դեռ պետական մակարդակով չի ճանաչել Հայոց ցեղասպանությունը: Բայց հրեաներն այդ ուղու վրա են, փառք աստծո, կան խորհրդարանական խմբեր, Քնեսեթում հանձնաժողովի մակարդակով արդեն ճանաչել են, սա առաջ գնալու ահռելի քայլ է: Առողջ բանականություն ունեցող հրեաներն իրենք են հարցնումՙ ո՞վ, եթե ոչ մենք պիտի ճանաչենք Հայոց ցեղասպանությունը: Նման հոդվածը սադրանք է, խեղաթյուրում, հրեաների միջոցով ուզում են հայերի, Հայաստանի հանդեպ հերթական ստորությունն անել: Հիմա, գիտեք, Իսրայելը եւ Հայաստանը ակտիվ հարաբերություններ ծավալելու փուլում են, եւ այդ է պատճառը, որ նրանք ուզում են մեր ժողովուրդների մերձեցմանը խոչընդոտել:

- Դուք նշեցիք, թե Հայաստանում հրեաներ բնակվել են ինչպես վաղնջական ժամանակներում, այնպես էլ այսօր, կարելի՞ է սա նկատել որպես մեր երկրում հակասեմականություն չլինելու լավագույն ապացույց:

Ա. Լ.- Անշուշտ: Դարեր են անցել, եւ ոչ մի քար չի ավերվել Եղեգիսի 12- 13 դարի հրեական գերեզմանոցում, նաեւ եբրայերեն գրություններն են պահպանվել:

Ռ. Վ.- Այն փաստը, որ գերեզմանատունը, բոլոր տապանաքարերը պահպանված են, վկայում է, որ չի եղել վանդալիզմ: Հակառակըՙ մեր առաջին իսկ դիմումը, թե այդ տեղանքը պիտի վերականգնել որպես պատմական հուշարձան, արձագանք, ֆինանսներ գտավ: Վայրը զբոսաշրջիկներին շատ է հետաքրքրում, նպատակ կա հրեական թանգարան կառուցել այդ տարածքում:

- Ադրբեջանական պետական լրատվական գործակալությունըՙ «Ազերթաջը», երբեմն գրում է, թե 20-րդ դարի սկզբներին հայերը Բաքվում կոտորել են հրեաների: Ձեզ նման փաստ ծանո՞թ է:

Կ. Հ.- 100 տոկոս սուտ է:

Ռ. Վ. - Նրանք իրենց ֆետիշացրած Խոջալուի մասին են խոսում, թեպետ ես բոլոր հնարավոր առիթներով պարզաբանում եմ, թե դա պատմական փաստերի խեղաթյուրում է: Նույն ձեւով, առանց փաստերի հայտարարում են, թե լեռնցի հրեաների զանգվածային գերեզման են հայտնաբերել:

- Տիկին Վարժապետյան, առիթ եղե՞լ է հանդիպել Վրաստանի եւ Ադրբեջանի հրեական համայնքների ղեկավարներին: Ցանկություն եղե՞լ է ադրբեջանական քարոզչական ստից նրանց պաշտպանելու: Ի դեպ Բաքվում Ձեր հայրենակիցներն ինչպե՞ս են զգում իրենց: Ռ. Վ. - Շատ լավ են: Իրենց ասելով, Ադրբեջանը հանդուրժող երկիր է, իրենց անվտանգությունն ապահովված է: Երբ ԱՄՆ հրեական կազմակերպության հրավերով մի սեղանի շուրջ քննարկում ենք Հարավային Կովկասում հրեաների վիճակին առնչվող հարցեր, մեզանից յուրաքանչյուրը պնդում է, թե երկրում, որտեղ բնակվում է, ամեն ինչ լավ է: Վրաստանի պարագայում ներկայացուցիչն ասում է, թե 2- 6 դար ապրել են այդ տարածքում, եւ տեղաբնակների հետ ձեւավորվել են առանձնահատուկ հարաբերություններ: Իսրայելում բնակվող ադրբեջանցի դուրսպրծուկները, հաճախ ոչ թե հրեաներ, այլ հենց ադրբեջանցիներ, հրեաների անունից հայերի դեմ են գրում, գործում: Ես, մեր համայնքը գրել ենք, թերթերում անդրադարձել ենք այդ փաստերին: Կան «անհատներ», որ դիվիդենտներ են քաղում, շատ են ուզում Իսրայելում ադրբեջանական լոբբիի վստահությունը շահել: Կան, այսպես ասենքՙ պսեւդո (կեղծ) քաղաքագետներ, գործիչներ, պատմաբաններ, որ Իսրայելի ժողովրդին, իրենց ընթերցողներին տրամադրում են Հայաստանի դեմ: Միշտ ցասումով ընդգծում եմ, որ հրեաների միջոցով նրանք իրենց հարցերն են լուծում:

Ա. Լ.- Նկատելի է, որ դրանք պատվիրված, Հայաստանի դեմ գրված հոդվածներ են, որի համար Ադրբեջանի կառավարությունն է վճարում:

- Երուսաղեմ այցելած զբոսաշրջիկը ծանոթանում է հայերի ու նրանց ժառանգության հետ: Վերջին տարիներին զբոսաշրջիկների մեծ հոսք կա նաեւ Հայաստանից Իսրայել, Երուսաղեմ: Ենթադրում եմ, որ հրեաներ էլ Հայաստան են այցելում: Առաջինն ի՞նչ է հետաքրքրում Իսրայելից ժամանած զբոսաշրջիկին Հայաստանում, Երեւանում:

Ռ. Վ. - Հիմա որ ուղիղ չվերթ կա, փոխայցելությունները շատացել են: Հրեաներին առաջին հերթին հետաքրքրում էՙ Հայաստանում կա՞ն հրեաներ: Քանի որ կարծիք կա, թե բացի Հայաստանից ամենուրեք հրեաներ կան: Մեր առաքելությունն է աշխարհին ցույց տալ ոչ այնքան այն, որ հայաստանցի հրեաներ կան, որքան այն փաստը, որ Հայաստանում կան հրեաներ:

Ա. Լ. - Ի դեպ ադրբեջանցիները հենց դա են աշխատում պնդել, թե հրեական համայնք չկա Հայաստանում, այն մտացածին է:

Ռ. Վ. - Նրանց գերագույն նպատակն է հաստատել, թե հրեաներ չկան Հայաստանում եւ չեն էլ կարող լինել, քանի որ հայերն անհանդուրժող են եւ ապրում են, այսպես ձեւակերպենք, սեփական ազգի հետ միայն: Իմ նախագահության առաջին օրերից ի վեր ձգտել եմ աշխարհին իրազեկել, թե հրեաներ կան, ապրում են բարգավաճ, հայերի հետ կողք-կողքի, առանց հետապնդումների, պետությունն օժանդակում է մեզ, թերթ ենք հրատարակում, Հայաստանը սատարում է մի շարք միջոցառումների կազմակերպման, իրականացման հարցում, զանգվածային միջոցառումների ժամանակ համայնքը հավաքվում է ոչ թե 17 հոգով, ինչպես նշում են, այլ մեծաթիվ ներկայություն է լինում:

Շատ գիտնականներ են հիմա մասնակցում երկկողմ ծրագրերի, ինչը մեզ անսահման ուրախություն է պատճառում: Զբոսաշրջիկի համար ամենուր լավ է, ներքին սոցիալական խնդիրներին չեն առնչվում, իսկ դրանք մեր երկրում ՀՀ բոլոր քաղաքացիներիս համար զանգվածային են: Չկա մեկը, որ չսիրահարվի Հայաստանին, չկա մեկը, որ այս երկրի մասին որեւէ վատ բան ասի: Սիրահարվում են բնությանը, հուշարձանների միջոցով պատմությանն են ծանոթանում, Էջմիածին, Գառնի, Գեղարդ են գնում, տեսնում են Արարատ լեռը, եւ ամեն ինչ տպավորում է բոլորին: Այցելում են Ծիծեռնակաբերդ, ինչպես նաեւ Երեւանի կենտրոնում մեր հուշարձան, որ հուզում է բոլորին: Այն եզակի էՙ երկու գենոցիդներ ամփոփված են մի հուշարձանում:

- Երջանի՞կ եք, որ Ձեր ամուսինը հայ է: Մեր զրույցում կարծես ակնարկեցիք, թե հրեաների խառնամուսնությունները հանգեցնում են ձուլման:

Ռ. Վ. - Շատ անձնական հարց է: Փառք աստծո, որ այստեղ եմ, ամուսինս հայ է, շատ կարգին մարդ, երկու հրաշալի որդի ունենք: Ես երջանիկ եմ: Մեր երեխաներն ասիմիլացված չեն, նրանք զգում են իրենց արյունը:

- Չե՞ն թաքցնում, որ հրեական արյուն էլ ունեն:

Ռ. Վ. - Հրեան նա է, որի որդին եւ թոռը հրեա են: Հրեա մայրը դաստիարակում է իր որդուն որպես հրեայի, հայըՙ հայի: Որդիս Դնեպրոպետրովսկում ծնողներիս մոտ էր, 4 տարեկան էր, Մոսկվայից միութեանական հանրապետությունների մասնակցությամբ համերգ էին հեռարձակում: Թուրք կատարողի ելույթին շատ սուր է արձագանքելՙ «տատիկ, շուտ անջատիր հեռուստացույցը»: «Ինչո՞ւ», զարմացած հարցրել է մայրս, «տե՛ս, ինչ լավ է պարում»: «Չգիտե՞ս, որ թուրքերը մեզ մորթել են»: Սա արդեն արյան մեջ է: Ազնվորեն ասեմՙ ադրբեջանցիների մեջ բարեկամներ, կոլեգաներ ունեմ, նմանապեսՙ Թուրքիայում: Համարում եմ, որ մարդկային հարաբերությունները պիտի վերականգնել, բայց ինչ անում են զինվորականներն ու կառավարողները, այն դժբախտությունն է, որին արդեն առնչվել ենք: Բոլոր ազգությունների մարդիկ բոլոր երկրներում էլ ըստ էության նորմալ են:

- Դժվար հարց տամՙ ԼՂ հարցն ինչպե՞ս պիտի լուծվի:

Ա. Լ. - Մեր կարծիքը հետեւյալն էՙ Ղարաբաղը հայկական տարածք է:

Ռ. Վ. - Միայն երկխոսության ճանապարհով: Հայկական անկախ հանրապետություն, որ աշխարհի ճանաչման համար ունի ամեն հարկավորը: Այն վիճակը, որ այսօր կաՙ չճանաչված հանրապետություն, չպետք է շարունակվի:

- Քանի այսպես եք մտածում, կնպաստե՞ք, որ Իսրայելը ճանաչի Արցախի անկախությունը: Կ. Հ. - Մեզանից կախված լիներ, հենց վաղը կճանաչեին:

Ռ. Վ. - Բոլոր որոշումները, որ ընդունում է իմ իմաստուն հրեա ժողովուրդը, պայմանավորված է պետության եւ ժողովրդի անվտանգության հանգամանքով: Եվ այն, ինչ ընդունվում է Իսրայելում, միգուցե սիրտս ու հոգիս չեն էլ ընդունում, համաձայն չեմ, բայց մեզ համար բացատրելի են, ուստի ըմբռնումով եմ մոտենում: - Հենց մեր ազգային անվտանգությունից ելնելով Հայաստանը թիկունք է ԼՂ-ին:

Ռ. Վ. - Ճիշտ այնպես, ինչպես Իսրայելի համար Պաղեստինը, Գազայի տարածքը: Մենք ընդունում ու ճանաչում ենք Իսրայելի կառավարության բոլոր գործողությունները: - Տիկին Վարժապետյան, Ձեր ազգակիցներից շատերը մեկնեցին Իսրայել բնակության: Լավ է, որ Դուք նախընտրեցիք մնալ, ինչո՞ւ:

Ռ. Վ. - Որովհետեւ ամուսինս Հայաստանի մեծ հայրենասեր է, ես էլ նրա կողքին եմ: Հաճախ լինում ենք Իսրայելում:

- Ապրելու համար դժվար, պայթյուններով լի երկիր է, այնպես չէ՞:

Ռ. Վ. - Ինձ համար Իսրայելում ամեն ինչ է լավ: Մի բան հիշեմՙ առաջին անգամ էին այնտեղ ՀՀ մշակույթի օրեր անցկացվում, մեր մշակույթի նախկին նախարարի գլխավորած պատվիրակության հետ այն պահին էինք Իսրայելում, երբ սկսվեց «Երկաթյա գմբեթ» գործողությունը: Համերգի էինք գնումՙ երկյուղով, թե հանդիսատես չի գա: Երբ լսվեց շչակների ձայնը, երբ պետք էր թաքնվել, 2500 հոգի եկավ մեր համերգին, սրահը լի էր Իսրայելի քաղաքացիներովՙ հայերով, հրեաներով, արաբներով, որեւէ մեկը չլքեց դահլիճը, չվախեցավ:

- Երկու ազգի բնավորությունները լավ ճանաչելով կարո՞ղ եք նշել երկուսի համար էլ նույնական եւ խիստ տարբեր մի գիծ, մի հատկանիշ, որ կուզենայիք, որ հայերը հրեաներից ընդօրինակեին:

Ռ. Վ. - Շատ նման է երեխաների, ծնողների, ընտանիքի, նախնիների հիշատակը հարգելու, սեփական պատմության, գիտելիքի եւ ուսման հանդեպ մեր վերաբերմունքը: Փառք աստծո, որ Երեւանում ստեղծվեց մեկենասների ծառուղի: Պիտի գնահատել բարիք պարգեւողին, ազդարարել դրա մասին: Սփյուռքն օգնում է, պիտի գովաբանել: Վրաստանի օլիգարխիան, օրինակ, սատարում է վրացիներին, հիանում եմ, բայց հայերի մեջ էլ նվազ թիվ չեն կազմում չէ՞ նրանք: Իսրայելում կա աշխարհի բարեպաշտ մարդկանց ծառուղի. հրեաներին փրկող ոչ հրեաների հանդեպ անվերջ երախտագիտությունը արտահայտություն է գտել Իսրայելում: Հայերի մեջ էլ մի օր երեւի կլինի այդ երախտագիտությունըՙ գնահատել այն բարին, որ ցուցաբերվում է իր հանդեպ, շատ կարեւոր է պատմել, տալ այն մարդկանց անունները, որ սիրում ու օգնում են Հայաստանին: Ցայսօր Հայաստանում Ֆրանց Վերֆելի հուշարձանը չկա, որ «Մուսա լեռան 40 օրը» վեպի հեղինակն է:

Կ. Հ - Աշխարհն այդ գրքի միջոցով իրազեկ դարձավ մեր պատմությանը : - Դուք քաղաքային իշխանություններին դրա մասին ակնարկե՞լ եք:

Ռ. Վ. - Այո, բայց բարոյապես ճիշտ չեմ համարում, որ նրա հուշարձանի համար մենք պայքարենք, քանի որ նա հրեա է: Դրա մասին պիտի հայերը խորհեն:

- Հուսանք, որ մեր զրույցը լավ հուշարար կլինի:





ПРИЕМ В ПОСОЛЬСТВЕ РФ В АРМЕНИИ

8 мая в российском посольстве состоялся прием в честь Дня Победы. На приеме присутствовали: супруга президента Армении Рита Саргсян, заместитель председателя парламента Армении Эдуард Шармазанов, министр иностранных дел республики Эдвард Налбандян, министр транспорта, связи и информационных технологий страны Ваган Мартиросян, депутаты Национального Собрания Армении, ветераны Великой Отечественной войны, представители общественности, духовенства. Среди приглашенных была также председатель Еврейской общины Римма Варжапетян. Посол России в Армении Иван Волынкин поздравил гостей с Днем Победы. «Эта памятная дата в истории нашего народа стала символом мужества и самоотверженности борьбы с фашистскими захватчиками и свободу родной страны». Посол привел слова маршала Советского Союза Георгия Жукова о том, что "в Победе над фашизмом армяне, начиная с рядового и кончая маршалом, обессмертили свои имена не тускнеющей славой мужественных воинов". "Армяне, как и русские, белорусы, украинцы, казахи, туркмены, татары и другие народы некогда нашего общего государства, с первых дней сражались на фронтах войны и достойно выполнили свой священный долг по защите Родины", - констатировал дипломат. Сотрудники посольства России в Армении и их жены исполнили песни военных лет. Собравшиеся тепло аплодировали хору посольства во главе с супругой посла РФ Светланой Рамишвили.



В течение двух дней - 23 и 24 апреля Еврейская Община Армении отдавала дань памяти жертвам еврейского и армянского народов . В этом году траурная дата двух народов совпала. В Израиле, как известно, каждый год дата меняeтся, так как лунный календарь не совпадает с григорианским. В Армении 24 апреля - это постоянная дата, когда весь народ скорбит о полутора миллионах погибших от рук турок-османцев в 1915 году. Но и в Армении, и в Израиле отмечается этот день. День Катастрофы и героизма европейского еврейства, Йом а-Шоа, установлен в память о шести миллионах евреев, уничтоженных нацистами в период Второй мировой войны.

В эти два дня возле памятника собирались члены общины. Гершон Меир Бурштейн - раввин Армении, зажёг свечи и прочитал молитву по безвинно погибшим в огне этих самых страшных преступлений 20-го века - Геноциде и Холокосте.

Нa митингe выступила редактор газеты "Маген Давид" А.Лившиц и сказала о необходимости сохранения в народе памяти o павших от рук фашистов, как это случилось с 6 000 000 евреев, и от рук турок-османцев, как это произошло с полутора миллионом армян во избежание повторения таких ужасов в будущем. Друг нашей общины Карине Унанян прочла свой стих "Две стеллы из базальта",посвящённый самому факту воздвижения такого уникального памятника ,как наш- "Жертвам геноцида и Холокоста". Пришедшие на митинг возложили цветы , корзину с цветами и венки к памятнику.

День Катастрофы и героизма, Йом а-Шоа, национальный день траура в Израиле и за его пределами, установленный Кнессетом в 1951 году. Oтмечается 27-го числа месяца нисана. В этот день по всему Израилю звучит траурная сирена. На две минуты прекращается всякая деятельность, останавливается транспорт. Люди замирают в почтительном и скорбном молчании. Во многих домах зажигают поминальные свечи. В мемориальном музее «Яд ва-Шем» в Иерусалиме проходит официальная церемония поминовения жертв Катастрофы. Миллионы евреев, живущих в Израиле и за его пределами, читают в этот день заупокойную молитву «Кадиш».


24 апреля молодёжь нашей Общины в составе других представителей нацменьшинств,проживающих на территории Республики Армения, возложили венки и цветы к мемориальному комплексу Цицернакаберд, посвященному жертвам Геноцида армян.



ПРАЗДНИК ПУРИМ В ЕВРЕЙСКОЙ ОБЩИНЕ АРМЕНИИ

Историю еврейского народа можно изучать по еврейским праздникам, большая часть которых основана на событиях, описанных в священных книгах. Один из самых любимых праздников - Пурим. Это праздник спасения евреев от рук врагов в дни персидского царя Ахашвероша, праздник избавления от злодея Амана, замыслившего уничтожить весь еврейский народ. Вот именно Пурим мы и отмечали 12 марта. В Кафе "Мадагаскар" собралась немалая часть нашей общины. Пришли и гости, наши друзья: Нара Гулян - представитель аппарата Президента РА по делам нацменьшинств, Гайк Саркисович Котанджян - военный дипломат, учредитель и глава Института национальных стратегических исследований, президент Ассоциации политической науки Армении с супругой, почетный Kонсул Государства Израиль в Ереване - Ашот Шахмурадян и другие. Пурим это весёлый праздник и сделать праздник именно таковым было основным принципом при подготовке. Силами детей нашей общины - Кристины Василян, Дианы и Машеньки Акоповых, Давида Аракеляна, Милены Енокян, Андрея Мелкумянa и Ричардa Абрамянa был поставлен Пуримшпиль, который дети исполнили с большим вдохновением. Художницы Анна Аракалян и Юлия Кислев нарисовали замечательные образы героев праздника - Эстер, Мордехая, Амана и Ахашвероша. Профессиональный режиссёр Арсен Коломеер помог поставить Пуримшпиль. Вся подготовка проходила с помощью профессионалов, поэтому плохо получиться не могло. Кстати, все участники Пуримшпиля получили подарки от председателя еврейской общины Р. Варжапетян. Музыкальная часть также была представлена на высоком уровне. Две выпускницы консерватории Диана Аракелян и Нелли Гаспарян, а также Люсине Абрамян исполнили несколько песен на иврите, а дуэт "Тода" - фортепиано и саксофон, исполнили попурри из еврейских мелодий, которые никого не оставили равнодушными. На столах была разнообразная еда и вино, настроение было прекрасное и нельзя было не пуститься в пляс под зажигательные еврейские мелодии. Выражаем благодарность раввину Гершону Мееру Бурштейну за предоставленное к празднику кошерное вино и подарки, а также благодарим Торгома Варжапетяна и Игоря Подольского, которыe частично спонсировали этот прекрасный вечер. Праздник остался позади, но воспоминание о нём еще долго будут согревать наши сердца.



Еврейская Община Армении отметила "День памяти жертв Холокоста

27 января Еврейская Община Армении собралась на траурный митинг возле памятника жертвам Холокоста и Геноцида. Почтить память безвинно сгоревших в огне Холокоста пришли: представитель аппарата Президента РА Нара Гулян, члены общин нацменьшинств, проживающих на территории РА. и представители СМИ, и других организаций. Были возложены венки и корзины с цветами от офиса ООН в РА, от Еврейской Общины Армении и от участников митинга. Председатель ЕОА Римма Варжапетян поприветствовала всех пришедших и сказала о том, как важно помнить о прошлом, чтобы не дай Б-г не повторилось такое в будущем. Также перед присутствующими выступила представитель миссии ООН в РА ,зачитав послание ООН к этому траурному дню, далее выступил академик РАН ,доктор наук Георгий Файвуш . По окончанию митинга были зажжены 6 свечей в память о 6 миллионах погибших. В этот же день Р. Варжапетян приняла участие в конференции по Холокосту, которая проходила в агенстве Sputnik am. Все эти события были освещены на федеральных каналах TV и в других средствах массовой информации.


Еврейская Община Армении поздравляет всех своих друзей со светлым праздником Хануки! Пусть этот праздник принесёт в ваши дома свет и тепло,пусть радость и благополучие никогда не покидают ваши дома и пусть по жизни вас всегда сопровождает вера в чудо!!








ПОЗДРАВИТЕЛЬНОЕ ПОСЛАНИЕ ПРЕЗИДЕНТА СЕРЖА САРГСЯНА ЕВРЕЙСКОЙ ОБЩИНЕ АРМЕНИИ ПО СЛУЧАЮ ЕВРЕЙСКОГО ПРАЗДНИКА НОВОГО ГОДА - РОШ ХА-ШАНА

Дорогие представители еврейской общины Армении, Поздравляю вас с еврейским Новым годом - Рош ха-Шана. Пусть этот новый год для еврейской общины Армении и всего еврейского народа будет годом мира, процветания и успехов. Пусть ещё больше укрепятся многовековые связи и взаимопонимание между нашими народами. По случаю этого светлого праздника нашими еврейским соотечественникам и всему еврейскому народу желаю всяческих благ и прогресса.


Памяти Шимона Переса

Еврейская Община Армении сопереживает с народом Израиля невосполнимую утрату - уход из жизни лауреата Нобелевской премии мира,выдающегося политика Шимона Переса. Мы глубоко скорбим и выражаем соболезнования семье покойного.Светлая ему память!

===============================================================================

Евроазиатский еврейский конгресс скорбит о кончине выдающегося израильского политика, лауреата Нобелевской премии мира Шимона Переса. История жизни Переса неотделима от истории Государства Израиль. Соратник Давида Бен-Гуриона, депутат кнесета, министр в двенадцати правительствах, трижды возглавлявший военное министерство и дважды министерство иностранных дел, дважды глава кабинета, президент – список постов, которые занимал Перес, заняли бы не одну строку. В течение 70 лет своей политической карьеры он служил идеям сионизма, отдавал все силы делу укрепления и развития Государства Израиль. Уроженец белорусского Вишнево, мальчиком приехавший в Эрец Исраэль и прошедший путь до президента страны, – Перес сам может служить символом еврейского государства. Один из тех, кто заложил основы военной мощи Израиля, и убежденный борец за мир с соседями, жесткий политик и мудрый философ — таким был девятый президент еврейского государства Шимон Перес. Он был добрым другом Евроазиатского еврейского конгресса, неоднократно встречался с лидерами Конгресса, принимал участие в мероприятиях, которые организовывал и в которых активно участвовал Конгресс. Тем, кто связан с ЕАЕК, памятны посещение президентом Пересом синагоги Бейт-Рахель в Астане, его проникновенное выступление на встрече с ветеранами и еврейской общественностью Москвы в рамках визита в Россию в дни празднования 65-летия Победы над нацизмом. Евроазиатский еврейский конгресс выражает глубокие соболезнования родным и близким покойного, всем гражданам Государства Израиль. Яркий образ Шимона Переса, выдающегося политика и замечательного человека навсегда останется в сердцах тех, кто его знал. Память о нем будет жить в народе Израиля.








В Ереване отметили день Катастрофы и
героизма еврейского народа.

5 мая члены Еврейской Общины Армении собрались на траурную церемонию возле памятника "Жертвам Холокоста и Геноцида", который возведён в центре Еревана Еврейской Общиной, чтобы почтить память 6 000 000 жертв, сгоревших в огне Холокоста. Председатель Общины Римма Варжапетян приветствовала участников церемонии, затем Гершон-Меир Бурштейн – главный раввин Армении прочёл молитву и зажёг 6 свечей в память о шести миллионах погибших. Членами общины и гостями, пришедшими на Церемонию, были возложены венки и цветы к Памятнику.



Пурим в Ереване.

24 марта в уютном зале ресторана "Планета икс" Еврейская Община Армении отметила один из самых любимых евреями праздников - Пурим.Взрослые и дети собрались за столами, на которых было отличное угощение и, конечно, обязательные в этот день ументаш - озней Аман (уши Амана). Председатель ЕОА поздравила всех присутствующих с праздником и пожелала всем - хаг самеах! Молодёжный ансамбль Еврейской Общины "Кешет" начал вечер с исполнения песен на иврите. Зал принимал каждую песню аплодисментами. Весь вечер звучала еврейская музыка и настроение было отличное. На вечере произошло еще одно замечательное событие.Главный редактор нашей ежемесячной газеты "Маген Давид" Аделина Лившиц была награждена медалью за (как сказано в адресе) большой вклад в общественную жизнь Еврейской Общины Армении,реализацию культурных программ и издательскую деятельность,а также в связи с юбилеем.


Сейчас полным ходом идёт подготовка к Конференции,которая состоится 4-го апреля в Малом зале Филармонии им.Арно Бабаджаняна и будет посвящена 25-летию Еврейской Общины Армении.Ожидается приезд депутатов Кнессета Израиля и их участие в Конференции. А также участие многих известных общественных и политических деятелей Армении.


Газета






День памяти жертв Холокоста

27 января члены Еврейской Общины Армении собрались на митинг возле памятника жертвам Холокоста и Геноцида армян, чтобы отметить день памяти жертв Холокоста. Несмотря на холодную погоду, установившуюся в Ереване , немало людей пришло , чтобы почтить память безвинных жертв , сгоревших в огне Холокоста! Кроме членов ЕОА на митинге присутствовали и друзья Еврейской Общины Армении. Это -постоянный представитель ООН, координатор- резидент ООН в Республике Армения г-н Брэдли Бусетто , который возложил венок к памятнику, Артак Закарян – председатель Постоянной комиссии по внешним сношениям НС, депутат Национального Собрания от Республиканской партии Армении, который выступил перед собравшимися и сказал о том , что такие мероприятие , как сегодняшнее , не дают покрыть забвением страшные события , имеющие место во время ВОВ . Г-н А.Закарян установил возле памятника корзину цветов. Мы благодарны также представителю аппарата Президента РА Наре Гулян, членам координационного совета нацменьшинств при президенте Армении, представителям различных общин-польской, грузинской ,езидской и т.д. ,а также многим другим, которые почтили своим присутствием памятное мероприятие. Председатель ЕОА Римма Варжапетян поприветствовала собравшихся и рассказала, что в Ереване живёт один из освободителей лагеря Освенцим Мнацакан Григорян. К сожалению ,по состоянию здоровья, он не смог посетить сегодняшнее мероприятие. Затем друг нашей общины д-р Марина Мхитарян прочла стих собственного сочинения, который отразил всю боль еврейского народа, но и надежду на то ,что такое больше не повторится никогда! Заслуженный деятель искусств Армении, композитор Вилли Вайнер также выступил со словами благодарности ко всем пришедшим почтить память жертв Холокоста. В память о 6 000 000 жертв к памятнику были возложены цветы и зажжены свечи.


Юбилейный вечер Вилли Вайнера

По инициативе Культурного фонда «Галерея искусств», при содействии Министерства культуры и Аппарата Президента Республики Армения 25-го ноября сего года в Доме камерной музыки им. Комитаса состоялся юбилейный вечер, посвященный 60-летию со дня рождения и 40-летию творческой деятельности композитора Вилли Вайнера. Вильям Максимович Вайнер известный армяно-израильский композитор, скрипач, певец и музыкально-общественный деятель родился 25 ноября 1955г. в Ереване в еврейской семье. Заслуженный деятель искусств Армении, член Союза композиторов Израиля, президент Еврейского культурного центра «Менора» – он один из тех, кто внес значительный вклад в современное армянское музыкальное искусство, и своей яркой индивидуальностью и творческой деятельностью занял достойное место в культурной жизни страны. Маэстро Вайнер автор симфонических, джазовых, камерно- инструментальных, фортепианных и хоровых произведений. Его музыка звучит сегодня в исполнении известных музыкантов во многих странах мира. В рамках юбилейного вечера, был представлен творческий путь композитора. Вечер начался с просмотра семейного альбома под знаменитую «Колыбельную» маэстро. Ереванский зритель в очередной раз погрузился в волшебный мир музыки этого замечательного композитора. Его пришли поздравить старые друзья и коллеги – выдающиеся деятели культуры страны. На протяжении двух часов переполненный зал Дома камерной музыки не переставал наслаждаться удивительно доброй и теплой атмосферой, созданной ведущим вечера, артистом и несменным продюсером композитора Арменом Арнаутовым. От имени Министерства культуры выступила начальник департамента Современного искусства Армине Казарян. Поздравительный адрес от имени руководителя аппарата Президента РА Вигена Саркисяна был зачитан главой Координационного Совета национальных культурных организаций при аппарате Президента Нарине Гулян. От имени Союза композиторов Армении Вилли Вайнера очень тепло поздравил его друг и коллега, председатель Союза известный композитор Арам Сатян. Прозвучали также поздравления от президента Союза композиторов Израиля Шая Коэна. С великолепными музыкальными номерами выступили знаменитые музыканты Армении: Левон Малхасян, Эмма Петросян, Анна Маилян и Ваан Арцруни. Пианист Айк Меликян исполнил сочинения маэстро из цикла «Фортепианные пьесы in C». В свою очередь Ереванский Государственный камерный хор п/у Арутюна Топикяна представил сразу две премьеры – произведения Вилли Вайнера, обработанные для хора его большим другом, выдающимся композитором Ервандом Ерканяном. В этот вечер была представлена премьера видеоклипа, посвященного старому доброму Еревану. Вилли Вайнер посвятил своему родному городу джазовую композицию «Песнь любви». Старые кадры и музыка маэстро создали до боли знакомую каждому ереванцу атмосферу 50-х, 60-х, 70-х. В ходе вечера так же состоялась презентация выпущенного в Москве дабл-альбома двадцати оркестровых пьес Вилли Вайнера в исполнении лучших солистов страны и Симфо-джаз оркестра Общественного радио и телевидения Армении. Ведущий концерта Армен Арнаутов пригласил на сцену всеми любимых народных артистов, знаменитых музыкантов, благодаря таланту и высокому профессионализму которых музыка Вилли Вайнера имеет такое проникновенное и красивое звучание. Аранжировщик представленных в альбоме произведений, композитор и главный дирижер оркестра Ерванд Ерзнкян, композитор и пианист Мартын Вардазарян, саксофонист Армен Уснунц, кларнетист Вячеслав Манучарян, скрипач Акоп Ширинян и флейтист Константин Манукян от всего сердца поздравили Вилли Вайнера с юбилеем и поблагодарили за более чем 35- летнее сотрудничество и крепкую дружбу. В исполнении этих замечательных музыкантов прозвучало еще одно произведение. В этом году совпали две даты страшных событий прошлого столетия – 100-летняя годовщина Геноцида армян и 70-летняя годовщина Холокоста евреев. Спустя 100 лет человечество так и не усвоило уроки истории, и, к сожалению, эти события продолжают таить в себе опасность повторения. Симфоническому произведению Вилли Вайнера «Песнь Песней» памяти жертв Геноцида армян и Холокоста евреев предшествовала древняя еврейская молитва в исполнении самого маэстро. Кульминацией концерта явилось блестящее исполнение Ереванским камерным хором сочинения известного композитора Софы Азнаурян «Зайт Гезунт маэстро Вайнер, Мазл тов!», которое она от всего сердца посвятила своему коллеге и другу. Родной Вилли Вайнеру коллектив доставил всем огромное удовольствие, исполняя на языке идиш это произведение, после чего композитора поздравила Еврейская община Армении, одним из основателей которой он является. Председатель общины Рима Варжапетян преподнесла композитору огромный праздничный торт. В заключении, организатор вечера, президент Культурного фонда «Галерея искусств» Мариам Шагинян от всей души поздравила маэстро Вайнера. Она выразила композитору глубокую благодарность и вручила ему Почетную грамоту за вклад в развитие современного музыкального искусства и укрепление армяно-еврейских культурных отношений. Этот прекрасный юбилейный вечер в кругу старых друзей надолго сохранится в памяти ереванцев, и дай-то Б-г нашему любимому маэстро крепкого здоровья и нескончаемого творческого вдохновения!

Главная
© Jewish Comunity in Armenia 2015
Сайт создал Сурен Барсегян